iStock-508135150.jpg

KLIMAAT & ENERGIE

Klimaat en energietransitie

De 25% reductie van broeikasgassen uiterlijk eind 2020 t.o.v. 1990 is niet gehaald, terwijl de Hoge Raad, de hoogste rechter, in 2019 bevestigde in het Urgenda-vonnis: dit is het uiterste minimum wat van Nederland verwacht mag worden en dat de regering anders de mensenrechten van haar inwoners schaadt door onvoldoende maatregelen te nemen tegen klimaatverandering. Voor 2030 beoogt het klimaatakkoord een reductie van 49 procent t.o.v. 1990. Daarom zijn de volgende maatregelen nodig:

  • Volgens Splinter dient er gefocust te worden op de inzet van zonne-energie, groene waterstof, duurzame gebouwen met een zelfvoorzienend energiesysteem en energiebesparing om de klimaatdoelstellingen te halen.

  • Er wordt wettelijk vastgelegd dat kolencentrales niet meer dan 25% van hun capaciteit te gebruiken en op den duur gesloten.

  • Subsidies op fossiele energie worden afgeschaft. De Nederlandse overheid geeft jaarlijks zeker evenveel uit aan steun aan fossiele brandstoffen als aan subsidies voor CO2-besparing. De fossiele subsidies namen de afgelopen jaren zelfs toe: Nederland gaf in 2020 tenminste €4,5 miljard steun aan de fossiele industrie. Dit is weggegooid geld dat veel beter in de energietransitie en innovatie van duurzame energie geïnvesteerd kan worden.

  • Biomassa is geen groene energiebron en zelfs geen transitiebrandstof: uitstoot houtige biomassa is per kWh hoger dan die van steenkool en het duurt gemiddeld 40 jaar voordat een boom de vrijgekomen CO2 weer opneemt. Nederlandse biomassacentrales zorgen wereldwijd voor ontbossing en verlies aan biodiversiteit. Rijkssubsidie wordt gestopt, biomassacentrales worden zo snel mogelijk gesloten.

  • De vervuiler betaalt. Grote industrie en multinationals mogen hun aandeel niet ontlopen.

  • De rekening voor de energietransitie komt niet op de schouders van burgers. Er komt een einde aan degressieve energiebelasting die grootverbruikers, zoals de industrie, ontziet. In plaats daarvan wordt er een progressieve energiebelasting ingevoerd, wat betekent dat hoe meer energie je verbruikt, hoe hoger de belasting gemiddeld wordt.

  • Zonnepanelen op daken, daarna pas op de grond; volgorde zonneladder wordt gehandhaafd.

  • Windmolens ‘ja, mits’: geen natuurgebieden, geen vogeltrekroutes, niet op zee, niet op windluwe plaatsen, niet op gehoorafstand van woningen en niet op locaties waar dierhouderijen last hebben van geluid danwel slagschaduw. Voldoende draagvlak van de bevolking is onontbeerlijk. Om draagvlak voor de plaatsing van windmolens te bevorderen kan mede-eigenaarschap van omwonenden actief worden bevorderd: als particulieren en bedrijven één of meerdere winddelen kopen, worden zij mede-eigenaar van een windmolen en wekken ze hun eigen stroom op. Wanneer alle winddelen zijn gekocht, neemt de coöperatie de windmolen over. Zolang de windmolen draait, ontvangen de winddelers stroom van de winddelen.

  • Kernenergie wordt door Splinter op dit moment niet gezien als de juiste keuze op weg naar versnelde transitie en schone duurzame energie. Het kernafval is namelijk nog steeds een groot probleem en dat mag niet doorgeschoven worden naar volgende generaties. Daarnaast is kernenergie, in vergelijk tot andere vormen van energie, bijzonder duur en duurt het minimaal 10 jaar voordat een kerncentrale gebouwd is. Ook de vergunningverlening kan jaren duren. Daar kunnen we niet op wachten: het klimaatprobleem is er nu en we moeten alles op alles zetten om het op te lossen op een veilige en betaalbare wijze. Onderzoek naar manieren om kernenergie veilig en schoon in de energiemix te brengen, wordt wel ondersteund. Maar Splinter wil op de korte termijn veel liever investeren in de innovatie van andere vormen van zowel energiebesparing als duurzame energie, zoals groene waterstof en zonne-energie.