RECHTERLIJKE MACHT & ADVOCATUUR

Een eerlijke samenleving is een rechtvaardige samenleving. Splinter wil Nederland rechtvaardiger maken. We willen de toegang tot het recht vergroten, gefinancierde rechtsbijstand in meer gevallen mogelijk maken en de sociale advocatuur weer opbouwen. Of je nu een conflict hebt met je werkgever, onterecht verdacht wordt van belastingfraude of in een oneerlijke vechtscheiding beland bent: je moet de mogelijkheid hebben om hierbij hulp te krijgen.De rechtsstaat is van enorm belang voor Nederland. Splinter wil die koesteren.

Rechtsbijstand

  • De sociale advocatuur is door de jaren heen van top tot teen afgebroken. Splinter gaat de sociale advocatuur in ere herstellen. Iedereen moet toegang hebben tot de rechtsbijstand, juist als je weinig te besteden hebt. De stelselherzieningen van VVD-minister Dekker worden teruggedraaid. We maken de sociale advocatuur weer financieel aantrekkelijk voor juristen en luisteren naar de aanbevelingen van advocaten-belangenorganisaties.

  • Er dient te worden geïnvesteerd in de sociale advocatuur in plaats van bezuinigd, volledig conform de aanbevelingen van het rapport van de commissie Van der Meer (Commissie evaluatie puntentoekenning gesubsidieerde rechtsbijstand).

  • Het aantal zaken waarvoor mensen gefinancierde rechtsbijstand kunnen krijgen, wordt uitgebreid in plaats van ingekort. Bijvoorbeeld, in geval van bezwaar tegen opgelegde coronaboetes stonden burgers alleen en zonder rechtsbijstand voor de rechter, terwijl dit veelal ging om complexe rechtsvragen. Niemand zou zonder adequate rechtsbijstand voor de rechter hoeven te staan. Ook bij de kantonrechter in eerste aanleg zouden burgers een tegemoetkoming moeten krijgen in de kosten voor rechtsbijstand, als ze dit zelf niet kunnen betalen.

  • Advocaten dienen voor ieder (bijgewoond) verhoor een piketvergoeding dient te krijgen. Voor advocaten van aangehouden verdachten geldt nu dat zij gedurende de inverzekeringstelling (de eerste drie dagen na de aanhouding) slechts voor een verhoor een piketvergoeding krijgen. Het is mogelijk dat verdachten tijdens deze inverzekeringstelling meerdere keren worden gehoord als verdachten. De advocaat krijgt nu slechts voor het eerste verhoor een vergoeding; dat is al snel uit verhouding.

  • Familierechtadvocaten dienen, naast het vaste bedrag dat zij krijgen voor bijvoorbeeld een echtscheidingszaak, ook een vergoeding krijgen voor hun (extra) werkzaamheden. De familierecht advocaat krijgt nu in beginsel alleen een vast bedrag voor de bijstand in een echtscheidingsprocedure. Dit wordt vastgesteld aan de hand van het puntensysteem van de Raad voor Rechtsbijstand. Het komt regelmatig voor dat familierechtadvocaten bijstand verlenen in een (vecht)scheiding die meerdere jaren duurt. De advocaat krijgt op dat moment slechts 1 vast bedrag. Het is voor advocaten vrijwel niet mogelijk om in deze procedures te verlenen. Hiermee wordt de rechtszoekende in een echtscheidingsprocedure het recht op rechtsbijstand ontnomen. Splinter pleit voor maatwerk.

  • Gefinancierde rechtsbijstand dient maatwerk te zijn. Op dit moment hanteert de Raad voor Rechtsbijstand in beginsel vaste bedragen voor verschillende typen zaken. Dit doet de Raad voor de Rechtsbijstand aan de hand van een puntensysteem. Het komt regelmatig voor dat advocaten meer tijd in zaken steken. Slechts op het moment dat het gaat om complexe en omvangrijke zaken komt deze (extra) tijd voor vergoeding in aanmerking. Deze extra tijd zou eerder en eenvoudiger voor vergoeding in aanmerking dienen te komen.

  • Bij het starten van een gerechtelijke procedure blijft de situatie dat de hoogte van het griffierecht wordt bepaald door het inkomen van een partij. Voor mensen met een laag inkomen zal het griffierecht laag zijn, voor rijke (rechts)personen hoger. Zo waarborgen we een eerlijke toegang tot de rechter.

  • De beveiliging van rechters, advocaten en hun familie dient goed geregeld te worden. Er moet meer geld en mankracht naar de beveiliging, zodat gemaakte beloftes waargemaakt kunnen worden en adequate bescherming gegarandeerd een feit is. 

  • Splinter is zich bewust van de complicaties die gepaard gaan bij het inzetten van kroongetuigen. Wij zijn van mening dat er slechts over kan worden gegaan tot het inzetten van een kroongetuigentraject op het moment dat er (meer dan) genoeg financiële middelen zijn om voor elke betrokkene – de kroongetuigen, de familieleden van kroongetuigen, andere directe betrokken van kroongetuigen, politiemensen, officieren van justitie en rechters – volledige veiligheid te kunnen garanderen.

 

Waarborgen van kinderrechten in juridische procedures

Kinderen komen in aanraking met het recht, bijvoorbeeld als ouders gaan scheiden of als kinderen slachtoffer of verdachte zijn van een strafbaar feit. Kindgerichte wetten en beleid moeten zorgen voor het waarborgen van kinderrechten in de praktijk.

  • Kinderen dienen passend bejegend te worden in juridische procedures. Er moet geïnvesteerd worden in het kindvriendelijk horen van kinderen in strafrechtelijke, vreemdelingenrechtelijke en familierechtelijke procedures.

  • In iedere strafzaak krijgt een minderjarig slachtoffer of verdachte de individuele beoordeling, bescherming en zorg waar zij recht op hebben.

  • Binnen en buiten het strafrecht wordt voor minderjarige slachtoffers en verdachten het aanbieden en de inzet van herstelrechtelijke interventies verbeterd.

  • Bij verdenking van een strafbaar feit hebben minderjarige verdachten recht op kosteloze rechtsbijstand door een jeugdadvocaat.

  • In procedures over afstamming, adoptie, gezag, omgang of kinderbeschermingsmaatregelen, krijgen alle minderjarigen vanaf 12 jaar het recht op kosteloze rechtsbijstand door een jeugdadvocaat. Voor minderjarigen onder de 12 jaar wil Splinter voor deze procedures dat zij recht krijgen op bijstand door een bijzondere curator.

Rechterlijke macht, wetboek, OM

  • Bezuinigingen op de rechterlijke macht worden teruggedraaid, de achterstanden worden ingelopen en lange wachttijden voor rechtszaken worden ingekort. Procedures en rechtszaken moeten niet langer uitgesmeerd kunnen worden over jaren, maar dienen binnen een overzichtelijke tijdsspanne worden afgerond.

  • Pilots met ingewikkelde digitale indiening die niet goed werkt en onnodig vertraging oplevert, moeten worden gestopt.

  • Rechters moeten alle ruimte krijgen voor maatwerk en dienen in staat gesteld te worden om een passende straf te bepalen per incident. Het wetsvoorstel ten aanzien van de uitbreiding van taakstrafverboden moet daarom worden ingetrokken. Het huidige taakstrafverbod wordt ingetrokken.

  • Er komt geen gehele aanwezigheidsplicht voor verdachten. Het is aan de rechter om te bepalen of een verdachte verplicht moet worden aanwezig te zijn bij zijn rechtszaak. De rechter kan nu al beslissen dat verdachten verplicht bij de behandeling van hun zaak in de rechtszaal aanwezig moeten zijn, maar kan ook hiervan afwijken wanneer slachtoffers dat niet willen. Een totale aanwezigheidsplicht kan choquerend en dus niet in het belang van slachtoffers zijn. Wetsvoorstellen die deze beslisruimte van de rechter inperken moeten worden ingetrokken.

  • De nieuwe regeling waardoor een veroordeelde maximaal de laatste 2 jaar van de opgelegde straf voorwaardelijk in vrijheid kan worden gesteld mag niet inwerkingtreden (VI-regeling, Wet Straffen en Beschermen), omdat veroordeelden op deze wijze onvoldoende begeleiding en toezicht zullen krijgen na (langdurige) detentie. Dit zal de veiligheid van de maatschappij raken en dit mag niet gebeuren.

  • Niet bezuinigen in de strafrechtketen, maar juist investeren. Wachtlijsten voor hulpverleningstrajecten en zorg lopen op. Investeer in uitvoerende en hulpverlenende organisaties als de Reclassering, het Leger des Heils en organisaties die jeugdigen in het strafrecht helpen, omdat zij van wezenlijk belang zijn bij de resocialisatie van veroordeelden en het beperken van herhalingsgevaar. 

  • Het Wetboek van Strafvordering wordt gemoderniseerd door nieuwe vormen van criminaliteit, zoals cybercrime, te implementeren in het wetboek.

  • De OM-transactie wordt afgeschaft. Het afkopen van je vervolging en deals sluiten met het Openbaar Ministerie moet niet meer gebeuren. Dit gebeurt met regelmaat bij bedrijven die geen belang hebben bij een vervolging, omdat zij dan in de openbaarheid moeten treden. Juist die openbaarheid is een bijkomende bestraffing voor een bedrijf die een preventieve werking heeft.


Laatste update; 15 februari 2021